Jak liczyć termin przedawnienia faktury?
Chcesz skutecznie zarządzać swoimi należnościami i zminimalizować ryzyko finansowe związane z prowadzeniem firmy? Znajomość takich terminów, jak przedawnienie faktury czy termin roszczenia są Ci do tego niezbędne! Już teraz sprawdź, jak liczyć termin przedawnienia, co może przerwać jego bieg i jakie ma to skutki dla windykacji. Z poniższego artykułu dowiesz się również, ile czasu masz na dochodzenie swoich należności i co decyduje o dacie ich wymagalności.
Kiedy przedawnia się dług za fakturę?
Zgodnie z Kodeksem cywilnym, roszczenia majątkowe co do zasady przedawniają się po 6 latach, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej - trzy lata. Jednak od powyższego Kodeks cywilny oraz przepisy ustaw szczególnych przewiduje wyjątki.
Po jakim czasie przedawnia się niezapłacone faktury?
Zasadniczo, zgodnie z Kodeksem cywilnym, jeżeli jesteś przedsiębiorcą i wystawiasz fakturę innej firmie przedawnienie faktury sprzedaży towarów lub usług zaczyna się po upływie 2 lat liczonych do końca roku kalendarzowego, w którym termin płatności minął. To oznacza, na przykład, że jeśli termin wymagalności płatności faktury przypadał na dzień 18 sierpnia 2024 roku, to termin roszczenia z faktury przedawni się 31.12.2026 roku. Bieg przedawnienia należy liczyć od następnego dnia upływającego po dniu, w którym miała nastąpić płatność Twojego kontrahenta.
Przedawnienie faktury w niektórych branżach następuje jednak szybciej i wynosi:
- 1 rok dla transportu krajowego (liczone od dnia dostarczenia ładunku lub zakończenia przewozu), z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w ustawie z dnia 15 listopada 1984 r. - Prawo przewozowe,
- 1 rok dla transportu międzynarodowego podlegającego przepisom Konwencji CMR.
Ile lat wstecz można dochodzić należności?
Co do zasady, przedsiębiorca może dochodzić należności z faktury przez tzw. okres biegu przedawnienia właściwy dla danego roszczenia (np. 2 lata w przypadku sprzedaży usług). Po upływie tego czasu roszczenie staje się tzw. roszczeniem przedawnionym, co oznacza, że wierzyciel nie może skutecznie dochodzić go na drodze sądowej, a dłużnik może skutecznie uchylić się od jego zapłaty.
Warto jednak wiedzieć, że przedawnienie faktury nie powoduje wygaśnięcia długu – dłużnik może wciąż go dobrowolnie spłacić, a wierzyciel prowadzić działania pozasądowe, np. windykację polubowną.
Jaka jest data wymagalności roszczenia z faktury?
Termin płatności faktury to moment, od którego dłużnik jest formalnie zobowiązany do jej zapłaty. Bieg terminu przedawnienia faktury należy liczyć od dnia następującego po upływie terminu płatności wskazanego na dokumencie. Jeśli jednak przypada on na dzień wolny od pracy (np. weekend lub święto), to termin wymagalności roszczenia z faktury przesuwa się na najbliższy dzień roboczy.
Jak obliczyć termin przedawnienia?
Zastanawiasz się, jak liczyć termin przedawnienia faktury? W pierwszej kolejności ustal podstawowe fakty.
- Określ dzień wymagalności roszczenia – jak wspomnieliśmy wcześniej, termin wymagalności roszczenia z faktury przypada dzień po terminie płatności. To też moment, od kiedy liczy się przedawnienie.
- Oblicz okres przedawnienia – na przedawnienie się faktury sprzedaży usługi są zazwyczaj 2 lata, licząc do końca roku kalendarzowego, w którym upływa termin płatności. Pamiętaj, że właściwy okres przedawnienia dla danej faktury należy dokładnie sprawdzić zgodnie z odpowiednimi przepisami.
- Zastosuj zasadę końca roku kalendarzowego –przypada on na ostatni dzień roku kalendarzowego, w którym upływa podstawowy okres przedawnienia.
Sposób, jak należy liczyć termin przedawnienia, bardzo łatwo wyjaśnić na przykładzie:
- Załóżmy, że na fakturze sprzedaży widnieje data płatności 24 czerwca 2025 roku.
- Termin wymagalności roszczenia z takiej faktury to 25 czerwca 2025 roku.
- Do tej daty należy dodać 2 lata.
- Jako że termin przedawnienia przypada na koniec roku, nastąpi on dla tej faktury 31 grudnia 2027 roku.
Co przerywa bieg przedawnienia?
Chociaż zasadniczo bieg terminu przedawnienia jest określony przepisami co do terminów, niektóre działania mogą go przerwać. Są to przede wszystkim:
- uznanie długu przez dłużnika (np. częściowa spłata, pisemne potwierdzenie zadłużenia),
przez każdą czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju albo przed sądem polubownym, przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia, Co istotne, po przerwaniu biegu przedawnienia termin zaczyna liczyć się na nowo od momentu podjęcia czynności.
Czy można sprzedać fakturę po terminie płatności?
Sprzedaż wierzytelności przedawnionych, a więc na przykład faktur po terminie płatności, może odbyć się w ramach cesji. Polega ona na przeniesieniu prawa do dochodzenia zapłaty z dotychczasowego wierzyciela na nowego nabywcę (cesjonariusza) i może dotyczyć także takich zobowiązań, które ze względu na upływ terminu płatności stały się wymagalne, a nawet przedawnione.
Aby cesja była skuteczna i zgodna z prawem, w pierwotnej umowie między wierzycielem a dłużnikiem nie mogą zostać zawarte klauzule wykluczające sprzedaż długu. Te bowiem uniemożliwiają przeniesienie wierzytelności. Więcej na temat tego, kiedy prawo zabrania cesji, przeczytasz tutaj: Kiedy nie możesz sprzedać wierzytelności? Sprawdź, kiedy prawo mówi „nie”.
Warto jednak mieć świadomość, że od stycznia 2023 roku obowiązują przepisy, które dopuszczają możliwość przeniesienia wierzytelności na inny podmiot, nawet jeśli w umowie zawarto zakaz cesji. Zmiany te wprowadziła nowelizacja ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych, tzw. ustawa anty-zatorowa. Jednak należy pamiętać, że dotyczy to wyłącznie sytuacji, w których wystąpiły łącznie następujące elementy:
- mamy do czynienia z transakcją handlową w rozumieniu wyżej wskazanej ustawy,
- dłużnikiem jest duży przedsiębiorca,
- wierzycielem jest mikroprzedsiębiorca, mały przedsiębiorca albo średni przedsiębiorca,
- zapłata nie nastąpiła w terminie określonym w umowie, a jeżeli tego terminu w umowie nie określono – od dnia wymagalności świadczenia pieniężnego.
Jak w związku z nią wygląda kwestia sprzedaż wierzytelności a przedawnienie? Nowe regulacje stanowią, że kluczową zasadą jest bezskuteczność postanowień umownych, które wyłączają lub ograniczają możliwość cesji wierzytelności mikro, małym lub średnim przedsiębiorcom wobec dużych firm. To następuje w przypadku, gdy dłużnik – duża firma – nie ureguluje wierzytelności w określonym terminie umownym lub, gdy termin nie został określony, po upływie terminu wymagalności płatności.
Chcesz uzyskać więcej informacji na temat tego, jak wygląda sprzedaż przedawnionej wierzytelności? Już teraz sprawdź usługę Kupimyfakturę.pl – oferujemy skup faktur przeterminowanych na preferencyjnych warunkach.